हेमोरायडा म्हणजे काय?

मूळव्याध,मूळव्याध म्हणूनही ओळखले जाते

गुदद्वाराभोवती पसरलेल्या रक्तवाहिन्या आहेत ज्या दीर्घकालीन बद्धकोष्ठता, तीव्र खोकला, जड उचलणे आणि सामान्यतः गर्भधारणा यासारख्या तीव्र वाढलेल्या ओटीपोटात दाबानंतर होतात.ते थ्रोम्बोज होऊ शकतात (रक्ताची गुठळी असलेली), वेदना, चिडचिड आणि रक्तस्त्राव होऊ शकतो.मोठे मूळव्याध शस्त्रक्रियेने काढले जातात किंवा उपचारासाठी बँड केले जाऊ शकतात.या उपचारासाठी लहान बाह्य मूळव्याध सहसा खूप लहान मानले जातात, तरीही ते खूप त्रासदायक असू शकतात.बाह्य मूळव्याध तसेच अंतर्निहित रक्तवाहिनीवर ताणलेली त्वचा प्रभावीपणे आकुंचन करण्यासाठी लेसरचा वापर केला जाऊ शकतो.हे सामान्यतः 3-4 मासिक कार्यालयीन लेसर उपचारांच्या मालिकेमध्ये सामयिक ऍनेस्थेटिक क्रीम अंतर्गत केले जाते.

मूळव्याधांचे तीव्रतेनुसार चार अंशांमध्ये वर्गीकरण केले जाते, जेणेकरून संभाव्य शस्त्रक्रियेसाठी त्यांचे अधिक सहजपणे मूल्यांकन केले जाऊ शकते.

मूळव्याध (1)

अंतर्गतमूळव्याध गुदद्वारासंबंधीचा कालवा मध्ये उच्च वर येऊ, दृष्टीबाहेर.रक्तस्त्राव हे अंतर्गत मूळव्याधचे सर्वात सामान्य लक्षण आहे आणि बहुतेकदा ते फक्त सौम्य प्रकरणांमध्ये असते.

 

मूळव्याध (2)

बाह्य मूळव्याध हे गुद्द्वाराच्या बाजूला दृश्यमान असतात.त्या मुळात त्वचेने झाकलेल्या नसा आहेत ज्यात फुगे पडलेले असतात आणि निळ्या दिसतात.सहसा ते कोणत्याही लक्षणांशिवाय दिसतात.तथापि, जेव्हा सूज येते तेव्हा ते लाल आणि कोमल होतात

मूळव्याध (5)

काहीवेळा, तुमच्या आतड्यांना हलविण्याचा ताण घेताना अंतर्गत मूळव्याध गुदद्वारातून येतात.याला प्रोलॅप्ड अंतर्गत मूळव्याध म्हणतात;गुदाशयात परत जाणे सहसा कठीण असते आणि सहसा खूप वेदनादायक असते.

मूळव्याध (3)

जेव्हा बाह्य मूळव्याधमध्ये रक्ताची गुठळी तयार होते, तेव्हा अनेकदा तीव्र वेदना होतात.हे थ्रोम्बोस्ड बाह्य मूळव्याध गुदद्वाराच्या क्षेत्रामध्ये एक मजबूत, कोमल वस्तुमान वाटले जाऊ शकते, मटारच्या आकारात

मूळव्याध (4)

गुदद्वारासंबंधीचा फिशर.गुदद्वाराच्या ऊतीमध्ये एक पातळ चिरा सारखी फाटणे, गुदद्वारासंबंधीचा फिशरमुळे आतड्याची हालचाल करताना खाज सुटणे, वेदना आणि रक्तस्त्राव होण्याची शक्यता असते.अधिक तपशीलवार माहितीसाठी.

Hemorrhoids ची लक्षणे काय आहेत?

फिशर, फिस्टुला, गळू, किंवा चिडचिड आणि खाज सुटणे (प्रुरिटस एनी) यासह अनेक एनोरेक्टल समस्यांमध्ये समान लक्षणे असतात आणि त्यांना मूळव्याध म्हणून चुकीचे संबोधले जाते.मूळव्याध हे सहसा धोकादायक किंवा जीवघेणे नसतात.क्वचितच, रुग्णाला इतका तीव्र रक्तस्त्राव होऊ शकतो, की गंभीर अशक्तपणा किंवा मृत्यू होऊ शकतो.काही प्रकरणांमध्ये, हेमोरायॉइडल लक्षणे काही दिवसातच निघून जातात.परंतु बहुतेक प्रकरणांमध्ये, हेमोरायॉइडल लक्षणे शेवटी परत येतात, बहुतेकदा ते पूर्वीपेक्षा वाईट असतात.जरी बर्‍याच लोकांना मूळव्याध आहे, परंतु सर्व लक्षणे अनुभवत नाहीत.अंतर्गत मूळव्याधचे सर्वात सामान्य लक्षण म्हणजे मल, टॉयलेट पेपरवर किंवा टॉयलेट बाउलमध्ये चमकदार लाल रक्त झाकणे.तथापि, अंतर्गत मूळव्याध शरीराबाहेर गुदद्वारातून बाहेर पडू शकतो, चिडचिड आणि वेदनादायक होऊ शकतो.याला बाहेर पडलेला मूळव्याध म्हणून ओळखले जाते.बाह्य मूळव्याधीच्या लक्षणांमध्ये वेदनादायक सूज किंवा गुदद्वाराभोवती कठीण ढेकूळ यांचा समावेश असू शकतो ज्यामुळे रक्ताची गुठळी तयार होते.ही स्थिती थ्रोम्बोस्ड बाह्य मूळव्याध म्हणून ओळखली जाते.याव्यतिरिक्त, गुदद्वाराभोवती जास्त ताणणे, घासणे किंवा साफ करणे यामुळे रक्तस्त्राव आणि/किंवा खाज सुटू शकते, ज्यामुळे लक्षणांचे दुष्टचक्र निर्माण होऊ शकते.श्लेष्मा काढून टाकल्याने देखील खाज सुटू शकते.

मूळव्याध किती सामान्य आहेत?

मूळव्याध पुरुष आणि स्त्रिया दोघांनाही खूप सामान्य आहे.सुमारे निम्म्या लोकसंख्येला 50 वर्षापर्यंत मूळव्याध होतो. गर्भवती महिलांमध्येही मूळव्याध सामान्य आहे.ओटीपोटात गर्भाचा दबाव, तसेच हार्मोनल बदलांमुळे हेमोरायॉइडल वाहिन्या मोठ्या होतात.बाळाच्या जन्मादरम्यान या वाहिन्यांवर तीव्र दबाव देखील असतो.तथापि, बहुतेक स्त्रियांसाठी, गर्भधारणेमुळे होणारे मूळव्याध ही तात्पुरती समस्या आहे.

Hemorrhoids चे निदान कसे केले जाते?

गुदाशयातून रक्तस्त्राव किंवा स्टूलमध्ये रक्त आल्यास डॉक्टरांनी सखोल मूल्यांकन आणि योग्य निदान करणे महत्त्वाचे आहे.रक्तस्त्राव हे कोलोरेक्टल कॅन्सरसह इतर पाचक रोगांचे लक्षण देखील असू शकते.मूळव्याध सूचित करणाऱ्या सुजलेल्या रक्तवाहिन्या शोधण्यासाठी डॉक्टर गुद्द्वार आणि गुदाशय तपासतील आणि असामान्यता जाणवण्यासाठी हातमोजे, वंगण घातलेल्या बोटाने डिजिटल रेक्टल तपासणी देखील करतील.मूळव्याधासाठी गुदाशयाचे बारकाईने मूल्यमापन करण्यासाठी एनोस्कोप, अंतर्गत मूळव्याध पाहण्यासाठी उपयुक्त एक पोकळ, उजेड नळी किंवा संपूर्ण गुदाशय अधिक पूर्णपणे तपासण्यासाठी उपयुक्त प्रोक्टोस्कोपसह तपासणी आवश्यक आहे.गॅस्ट्रोइंटेस्टाइनल रक्तस्रावाची इतर कारणे नाकारण्यासाठी, डॉक्टर सिग्मॉइडोस्कोपीद्वारे गुदाशय आणि खालच्या कोलनची (सिग्मॉइड) तपासणी करू शकतात किंवा कोलोनोस्कोपीद्वारे संपूर्ण कोलन तपासू शकतात.सिग्मॉइडोस्कोपी आणि कोलोनोस्कोपी या निदान प्रक्रिया आहेत ज्यात गुदाशय द्वारे घातल्या जाणार्‍या प्रकाश, लवचिक नळ्यांचा वापर देखील केला जातो.

उपचार काय आहे?

मूळव्याधचे वैद्यकीय उपचार सुरुवातीला लक्षणे दूर करण्याच्या उद्देशाने असतात.लक्षणे कमी करण्याच्या उपायांमध्ये · साधारण 10 मिनिटे साध्या, कोमट पाण्यात दिवसातून अनेक वेळा उबदार टब आंघोळ करणे.· मर्यादित काळासाठी प्रभावित भागात हेमोरायॉइडल क्रीम किंवा सपोसिटरी लावणे.मूळव्याधची पुनरावृत्ती रोखण्यासाठी दाब आणि बद्धकोष्ठतेचा ताण कमी करणे आवश्यक आहे.डॉक्टर अनेकदा आहारात फायबर आणि द्रवपदार्थ वाढवण्याची शिफारस करतात.योग्य प्रमाणात फायबर खाणे आणि सहा ते आठ ग्लास द्रवपदार्थ (अल्कोहोल नाही) प्यायल्याने मल मऊ आणि मोठ्या प्रमाणात होते.मऊ स्टूलमुळे आतडे रिकामे करणे सोपे होते आणि मूळव्याधांवर ताण पडल्यामुळे होणारा दबाव कमी होतो.ताण काढून टाकल्याने मूळव्याध बाहेर येण्यापासून रोखण्यास देखील मदत होते.फायबरचे चांगले स्त्रोत म्हणजे फळे, भाज्या आणि संपूर्ण धान्य.याव्यतिरिक्त, डॉक्टर मोठ्या प्रमाणात स्टूल सॉफ्टनर किंवा फायबर सप्लिमेंट जसे की सायलियम किंवा मिथाइलसेल्युलोज सुचवू शकतात.काही प्रकरणांमध्ये, मूळव्याधांवर एंडोस्कोपिक किंवा शस्त्रक्रिया उपचार करणे आवश्यक आहे.या पद्धतींचा उपयोग हेमोरायॉइडल टिश्यू संकुचित आणि नष्ट करण्यासाठी केला जातो.

मूळव्याध कसे टाळता येईल?

मूळव्याध रोखण्याचा सर्वोत्तम मार्ग म्हणजे मल मऊ ठेवणे जेणेकरून ते सहज निघून जातील, त्यामुळे दाब कमी होईल आणि आग्रह आल्यानंतर शक्य तितक्या लवकर अवाजवी ताण न घेता आतडी रिकामी करणे.व्यायाम, चालणे आणि उच्च फायबरयुक्त आहार खाणे, मल तयार करून बद्धकोष्ठता आणि ताण कमी करण्यास मदत करते जे मऊ आणि सहज निघून जातात.


पोस्ट वेळ: नोव्हेंबर-17-2022